Het is bekend dat de gezinsdynamiek in het gezin met meerlingen en eenlingen anders is dan bij een gezinsconstellatie met enkel eenlingen. Een meerling trekt nu eenmaal makkelijk de aandacht naar zich toe en onderzoek bevestigt dit. De tweelingen krijgen meer ouderaandacht.
Daarom in dit artikel aandacht voor de rol van ouders in deze situatie. Ook de voordelen van dit gezin zal ik tot slot aanstippen.
We weten dat een tweeling, met name de eeneiige, de eenling kan buitensluiten. Hun band is zo hecht en hun mate van wederzijds begrip en aanvoelen zo groot dat in hun spel het eenlingkind al snel vergeten wordt. Het gaat vaak niet eens bewust, maar de eeneiige tweelingen voelen elkaars ideeën en invallen perfect aan, waardoor het eenlingkind hun fantasieën niet kan volgen. Finn, 8 jaar, zei over zijn 2 jaar jongere eeneiige tweelingbroertjes: “Als we met zijn drieën moeten besluiten over wat we gaan spelen, zijn zij het altijd met elkaar eens en sta ik alleen. Ik had liever één broertje gehad”.
Dit speelt minder bij een twee-eiige tweeling, omdat hun karakters meer verschillen. Dan kan juist een eenlingbroer of zus met één van hen fijn en goed contact hebben. Ook speelt het leeftijdsverschil een rol. Bij een klein verschil zullen de kinderen juist weer fijner met elkaar kunnen spelen dan bij een heel groot leeftijdsverschil.
De volgende tips zijn, aldus onderzoek, nuttig omdat de eenlingen zich hierdoor gezien en gesteund voelen.
- Erken en valideer de gevoelens van het eenlingkind. Het helpt het kind als hij zijn boosheid of eenzaamheid kan uiten en daar begrip voor vindt. “De tweeling slaapt bijelkaar, papa en mama ook en ik slaap alleen. Dat is niet eerlijk”. Zoek naar oplossingen, zoals alle drie op één kamer of -wanneer dit tot teveel onrust leidt- hen in de weekends bijelkaar te laten slapen.
- Verander de constellaties waarin jullie met de kinderen op stap gaan. Zorg er voor dat de eenling af en toe met één van de tweeling iets doet, zoals naar Oma gaan of samen met papa in het bos wandelen. Daardoor ontstaat er meer contact tussen hen en doorbreek je het tweelingduo.
- Vermijd zoveel mogelijk de term ‘de tweeling’. Vertel je bijvoorbeeld aan vrienden de jullie dit weekend komen, noem dan alle namen in plaats van: “ ja, de tweeling en Noah komen”.
- Via kleding kun je laten zien dat de kinderen een groepje zijn, in plaats van twee en één. Bijvoorbeeld bij het trouwfeest van een familie lid, droegen de dochters van Lydia, een drieling en een eenling, alle vier hetzelfde. Daarmee onderstreep je hun familieband en voelt de eenling zich ook deel van de groep.
- Leg je eenling(en) uit waarom de band tussen een tweeling zo sterk is. Zij hebben het prenatale leven gedeeld en dit maakt hun band anders dan die met de eenling.
- Leef je eenling voor dat er een plekje in het gezin is voor hem/haar, geef hem alleentijd en enkele privileges, zoals later naar bed voor de eenling die de oudste is of alleen met mama naar de film voor de jongste.
- Vier de verjaardag van de eenling buitenshuis. Het gebeurt nogal eens dat de vriendjes van de eenling veel aandacht aan de tweeling geven als ze op zijn verjaardag thuis zijn, terwijl het juist zo belangrijk is dat alle aandacht naar hem of haar gaat.
Ondanks situaties die moeilijk zijn voor de eenlingen, zoals zich buitengesloten voelen, groeien de meesten gelukkig op en vertonen ze niet meer externaliserend noch meer internaliserend probleemgedrag dan andere eenlingen. Onder externaliserend probleemgedrag verstaan we boosheid, rebellie, ongehoorzaamheid en acting out gedrag. Internaliserend probleemgedrag is verdriet, angst, teruggetrokkenheid en psychosomatische klachten als buik- en hoofdpijn.
Een onderzoek onderzocht wat het geheim was van de eenlingen in het meerlingengezin die gelukkig opgroeien. Deze factoren kwamen naar voren:
- Ze kregen extra alleentijd met de ouders
- Ze wisten wat een meerling was en waarom ze zoveel aandacht trokken van de buitenwereld
- Ze mochten hun frustraties en teleurstellingen openlijk uiten
- Ze voelden zich door de meerling geaccepteerd.
Daarnaast toont onderzoek aan dat het meerlinggezin meer familiebanden heeft dan gezinnen met enkel eenlingen. Grootouders en andere familieleden worden vaker ingeschakeld en helpen mee met het reilen en zeilen van het gezin. Hierdoor ontwikkelen de eenlingen hechtere banden met verschillende verzorgers. Dit komt hun emotionele ontwikkeling ten goede. Het kind voelt zich ingebed in een uitgebreid familieverband. Daarnaast leren de kinderen dat ouders niet altijd tijd hebben en dat ze niet perfect zijn. Ook dit zijn positieve leerervaringen. Op hun beurt zijn de vaders nauwer betrokken bij de opvoeding, want opvoeden doe je samen en zeker bij een meerlinggezin!